افشای جزئیات امام حسن عسکری علیه السلام

در این مطلب، جدیدترین اخبار و اطلاعات مربوط به «امام حسن عسکری علیه السلام» را به همراه نکات مهم و جزئیات تکمیلی خواهید خواند.

در ادامه، تمامی اطلاعات موجود درباره این موضوع به صورت یکجا گردآوری شده است تا بتوانید بدون نیاز به مراجعه به منابع مختلف، جزئیات کامل را مطالعه کنید.

امام حسن عسکری

نقش

امام یازدهم شیعیان

نام

امام حسن عسکری

کنیه

ابومحمد

زادروز

8 ربیع‌الثانی، ۲۳۲ق.

زادگاه

مدینه

مدت امامت

۶ سال (از ۲۵۴ تا ۲۶۰ق)

شهادت

۸ ربیع‌الاول، ۲۶۰ق.

مدفن

سامرا، عراق

محل زندگی

سامرا

لقب(ها)

ابن‌الرضا، صامت، هادی، رفیق، زکی و نقی

پدر

علی بن محمد

مادر

حُدیث یا سلیل

همسر(ان)

نرجس

فرزند(ان)

امام مهدی

طول عمر

۲۸ سال

امامان شیعه
امام علی · امام حسن · امام حسین
امام سجاد · امام باقر · امام صادق
امام کاظم · امام رضا · امام جواد
امام هادی · امام حسن عسکری · امام مهدی

امام حسن بن علی بن محمد مشهور به امام حسن عسکری، (۲۳۲-۲۶۰ق) یازدهمین امام شیعیان اثناعشری، فرزند امام هادی(ع) و پدر امام زمان(ع). لقب عسکری از آن جهت به ایشان داده شده که در شهر سامرا که به عسکر (اردوگاه یا شهر نظامی) نیز مشهور بوده، اقامت اجباری داشته است. از دیگر القاب آن حضرت، ابن‌الرضا، هادی، نقی، زکی، رفیق و صامت است. محدودیت‌های شدید حاکم بر زندگی امام عسکری سبب شد تا آن حضرت برای ارتباط با شیعیان، نمایندگانی برگزیند. عثمان بن سعید از نمایندگان خاص وی بود که پس از وفات امام و آغاز عصر غیبت صغری، به‌عنوان نخستین وکیل و نایب خاص امام زمان نیز ایفای نقش کرد. امام عسکری در ۱ ربیع‌الاول سال ۲۶۰ق بیمار شد و در هشتم همان ماه، در ۲۸ سالگی در سامرا درگذشت و در خانه‌ای که پدرش دفن شده بود مدفون شد. تا به امروز حرم امامین عسکریین دو بار به دست ترویست‌ها تخریب شده است. اولین حمله در ۳ اسفند ۱۳۸۴ش و دومین حمله پس از گذشت شانزده ماه در ۲۳ خرداد ۱۳۸۶ش رخ داد. احادیثی که از امام عسکری نقل شده درباره موضوعات مختلفی است، از جمله تفسیر قرآن، اخلاق، فقه، امور اعتقادی، ادعیه، زیارت.

زندگی نامه

تولد و شهادت :امام عسکری(ع): «تواضع نعمتی است که مورد حسادت کسی قرار نمی‌گیرد»      حرانی، تحف العقول، ص۴۸۹.

منابع معتبر تولد ایشان را در مدینه دانسته‌اند ولی در برخی منابع از تولد او در سامرا نیز سخن رفته کلینی و بیشتر منابع متقدم امامی ولادت حضرت را در ربیع الاخر سال ۲۳۲ق دانسته‌ند. این نقل در روایتی از خود حضرت آمده است. شیخ مفید در برخی از آثارش ولادت امام را دهم ربیع الاخر آورده است. در سده ششم قمری این قول به حاشیه رفت و تولد حضرت در هشتم ربیع الآخر شهرت یافته است که قول مشهور نزد امامیه نیز هست. برخی منابع متقدم از امامیه و اهل‌سنت ولادت حضرت را در سال ۲۳۱ نیز نوشته‌اند. بنا بر قول مشهور امام عسکری در هشتم ربیع الاول سال ۲۶۰ق در ۲۸ سالگی در سامرا درگذشت. شیخ مفید و ابن شهر آشوب آورده‌اند که او در ابتدای ربیع ‌الاول بیمار شد و به سبب همین بیمار در گذشت. امام عسکری در خانه‌ای که پدرش دفن شده بود مدفون شد.

همسر و فرزند

انتقال به سامرا:در سنین کودکیِ امام حسن عسکری، پدرش امام هادی(ع) به اجبار به عراق فراخوانده شد و در سامرا، پایتخت آن روز عباسیان، تحت‌الحفظ قرار گرفت. در این سفر امام عسکری نیز همراه پدر بود. زمان این سفر در برخی منابع سال ۲۳۶ق. و در برخی دیگر سال ۲۳۳ق. ذکر شده است. امام حسن عسکری بیشتر عمر خود را در سامرا گذراند و مشهور است که ایشان تنها امامی است که به حج نرفت، ولی در عیون اخبار الرضا و کشف الغمه روایتی نقل شده که راوی، آن را در مکه از امام حسن عسکری شنیده است. دوره امامت امام عسکری همزمان با سه خلیفه عباسی بود: معتز عباسی(۲۵۲-۲۵۵ق)، مهتدی (۲۵۵-۲۵۶ق) و معتمد (۲۵۶-۲۷۹ق).

دلایل و مدت امامت :امام حسن عسکری یازدهمین امام شیعیان است؛ شیخ مفید معتقد است که ایشان پس از رحلت امام هادی(ع) در سال ۲۵۴ قمری، با توجه به دارا بودن فضائل لازم و برتری بر همه هم‌عصرانش در امور مربوط به امامت، و نیز با توجه به روایات امام هادی(ع)، امام یازدهم شیعه است. در روایتی، به نقل از علی بن عمر نوفلی آمده است: «همراه با امام هادی علیه‌السلام در حیاط خانه‌اش بودم که فرزندش محمّد (ابوجعفر) بر ما گذشت. عرض کردم: فدایت گردم! او امام ما پس از شما خواهد بود؟ فرمود: امام شما پس از من حسن خواهد بود».به جز عده‌ای که به امامت محمد بن علی (که در زمان حیات پدرش امام هادی علیه‌السلام وفات کرد) گرویدند و تعداد انگشت شماری که جعفر بن علی را امام خود دانستند، اکثریت یاران امام هادی(ع) به امامت امام حسن عسکری(ع) گردن نهادند. مسعودی، بیشتر شیعه اثناعشری را از پیروان امام عسکری(ع) و فرزندش می‌داند که این فرقه در تاریخ به قطعیه معروف شده‌اند. امام عسکری(ع) به مدت ۶ سال (از ۲۵۴ تا ۲۶۰) امامت کرد و پس از شهادت او، فرزندش امام زمان(ع) به امامت رسید.

شرایط سیاسی:در دوره زندگی امام عسکری(ع)، دستگاه عباسی به ابزار دستی برای امیران رقیب تبدیل شده بود و بخصوص فرماندهان نظامی ترک نقش مؤثری در نظام حکومتی داشتند. شاید نخستین موضع سیاسی ثبت شده در زندگی امام حسن عسکری(ع) مربوط به زمانی باشد که امام حدود ۲۰ سال داشت و پدرش هنوز زنده بود. ایشان در نامه‌ای به عبدالله بن عبدالله بن طاهر(از امیران صاحب نفوذ در دستگاه عباسی، که از دشمنان مستعین، خلیفه وقت به شمار می‌آمد)، خلیفه را فردی طغیان‌گر خواند و ساقط شدن او را از خدا خواست. این ماجرا چند روز پیش از سقوط مستعین بود. پس از قتل مستعین، دشمن او معتز به قدرت رسید و با توجه به اطلاع احتمالی از موضع امام حسن عسکری(ع) نسبت به خلیفه مقتول، در آغاز حکومتش نسبت به آن حضرت و پدرش (حداقل در ظاهر) رفتار خصومت‌آمیزی نداشت. پس از شهادت امام هادی و جانشینی امام عسکری نیز شواهد حکایت از آن دارد که با وجود محدودیت‌هایی که برای فعالیت‌های ایشان اعمال می‌شده، امام از آزادی نسبی برخوردار بوده است. برخی از ملاقات‌های حضرت با شیعیان در اوائل امامت خود، این مسئله را تایید می‌کند. اما پس از گذشت یک سال، خلیفه به امام بدگمان شد و در سال ۲۵۵ق. ایشان را زندانی کرد. امام در دوره یک ساله خلیفه بعدی (مهتدی) نیز همچنان در زندان بود. با آغاز خلافت معتمد (۲۵۶ق) که با قیام‌های شیعی رو به رو بود، امام از زندان آزاد شد و بار دیگر به سازماندهی اجتماعی و مالی امامیه اهتمام ورزید. این نقش فعال امام، آن هم در پایتخت دولت عباسی، بار دیگر دستگاه خلافت را نگران کرد. در صفر سال ۲۶۰ق. امام به دستور معتمد به زندان افتاد و شخص خلیفه روزانه اخبار مربوط به امام را پیگیری می‌کرد. یک ماه بعد امام از زندان آزاد شد ولی تحت‌الحفظ به خانه حسن بن سهل (وزیر مامون) در نزدیکی شهر واسط منتقل شد.

ارتباط امام و شیعیان :امام عسکری(ع):«عبادت، بسیاریِ روزه و نماز نیست، بلکه عبادت، اندیشیدن بسیار در امر الهی است»         حرانی، تحف العقول، ص۴۸۸.

با توجه به ترکیب جمعیتی مذاهب در جامعه‌ای که اکثریت آن را اهل سنت تشکیل می‌دادند، و همچنین فشارهای عباسیان بر شیعیان، جامعه شیعه در تقیه به سر می‌برد. با این حال امام حسن عسکری نسبت به اداره امور شیعیان و گردآوری وجوهات اهت